← Previous: Verse 30Next: Verse 32 →

वैराग्यम् Shloka 31 — Sanskrit with Meaning

Open in full site →
1. संस्कृतम् (देवनागरी)
नन्वेते मृगशावकाः समिधमादातुं प्रवृत्तस्य मे लोकालोकविलोकनेन विकलद् धैर्याः किमप्युत्सुकाः। तद् गच्छन्तु चरन्तु शष्पममलं तीरान्तरे वारिणः शान्तं चेत इदं विहाय चपलाः सङ्गं मदीयं व्रज॥
2. বাংলা / Bengali Script
নন্বেতে মৃগশাবকাঃ সমিধমাদাতুং প্রবৃত্তস্য মে লোকালোকবিলোকনেন বিকলদ্ ধৈর্যাঃ কিমপ্যুত্সুকাঃ। তদ্ গচ্ছন্তু চরন্তু শষ্পমমলং তীরান্তরে বারিণঃ শান্তং চেত ইদং বিহায চপলাঃ সঙ্গং মদীযং ব্রজ॥
3. IAST (Transliteration)
nanvete mṛgaśāvakāḥ samidhamādātuṃ pravṛttasya me lokālokavilokanena vikalad dhairyāḥ kimapyutsukāḥ | tad gacchantu carantu śaṣpamamalaṃ tīrāntare vāriṇaḥ śāntaṃ ceta idaṃ vihāya capalāḥ saṅgaṃ madīyaṃ vraja ||
4. English Meaning / आङ्ग्लार्थः
These fawns, looking at me as I gather firewood, are curious and lose their fear. Let them go and graze on the tender grass by the riverbank. O restless mind! Leave your wavering and merge into this inner peace of mine.
5. বাংলা অর্থ / Bengali Meaning
আমি যখন যজ্ঞের কাঠ সংগ্রহ করতে ব্যস্ত, এই হরিণশাবকগুলো আমাকে দেখে কৌতুহলী হয়ে তাদের ভয় হারিয়ে ফেলছে। ওরা নদী তীরের কচি ঘাস খেতে চলে যাক। হে চঞ্চল মন! তুমি এবার তোমার অস্থিরতা ত্যাগ করো এবং আমার এই শান্ত চিত্তের সাথে একাত্ম হয়ে যাও।
6. हिन्दी अर्थ / Hindi Meaning
ये हिरण के बच्चे, जब मैं लकड़ी चुन रहा हूँ, मुझे देख रहे हैं और उनका डर खत्म हो रहा है। वे जाकर नदी के किनारे की घास चरें। हे चंचल मन! अब तू भटकना छोड़ और मेरी इस आंतरिक शांति में लीन हो जा।
7. संस्कृतभावार्थः
मनसः स्थिरता एव वैराग्यस्य फलं भवति। यदा बाह्यजगत् शान्तं प्रतीयते, तदा अन्तःकरणम् अपि शान्तं भवितुम् अर्हति।
8. अन्वयः (Compound Analysis)
नन्वेते मृगशावकाः समिधमादातुं प्रवृत्तस्य मे लोकालोकविलोकनेन विकलद् धैर्याः किमप्युत्सुकाः। तद् गच्छन्तु चरन्तु शष्पममलं तीरान्तरे वारिणः शान्तं चेत इदं विहाय चपलाः सङ्गं मदीयं व्रज।
9. मूलस्रोतः / Source Citation
Bhartṛhari, Vairāgyaśataka

Frequently Asked Questions

What is the meaning of this वैराग्यम् Sanskrit shloka?
These fawns, looking at me as I gather firewood, are curious and lose their fear. Let them go and graze on the tender grass by the riverbank. O restless mind! Leave your wavering and merge into this inner peace of mine.
What is the source of this shloka?
This shloka is from Bhartṛhari, Vairāgyaśataka.