← Previous: Verse 56Next: Verse 58 →

हास्यम् Shloka 57 — Sanskrit with Meaning

Open in full site →
1. संस्कृतम् (देवनागरी)
मित्रमव्यसनं हन्ति शत्रुं हन्ति व्यसनान्वितम्। एतद्बुद्धिफलं लोके नान्यत्किञ्चित्प्रयोजनम्॥
2. বাংলা / Bengali Script
মিত্রমব্যসনং হন্তি শত্রুং হন্তি ব্যসনান্বিতম্। এতদ্বুদ্ধিফলং লোকে নান্যত্কিঞ্চিত্প্রযোজনম্॥
3. IAST (Transliteration)
mitramavyasanaṃ hanti śatruṃ hanti vyasanānvitam | etadbuddhiphalaṃ loke nānyatkiñcitprayojanam ||
4. English Meaning / आङ्ग्लार्थः
To protect a friend from falling into bad habits and to destroy an enemy who is already caught in them—this is the true fruit of human intellect in this world. There is no other higher purpose for one's intelligence.
5. বাংলা অর্থ / Bengali Meaning
বন্ধুকে বিপদ বা কুপথ থেকে রক্ষা করা এবং ব্যসনে (নেশা বা বিপদে) আসক্ত শত্রুকে দমন করা—এই পৃথিবীতে বুদ্ধির সার্থকতা কেবল এই দুটি কাজেই নিহিত। এর বাইরে বুদ্ধির আর অন্য কোনো বড়ো প্রয়োজন নেই।
6. हिन्दी अर्थ / Hindi Meaning
मित्र को बुरी आदतों (संकट) से बचाना और बुरी आदतों में फँसे हुए शत्रु का विनाश करना—संसार में बुद्धि का यही असली फल (उपयोग) है। इसके अलावा बुद्धि का और कोई बड़ा उद्देश्य नहीं है।
7. संस्कृतभावार्थः
मनुष्यस्य बुद्धेः उपयोगः केवलं द्वयोः कार्ययोः अस्ति—मित्रस्य सङ्कटेभ्यः रक्षणं, तथा च दुर्गुणग्रसितस्य शत्रोः दमनम्। एतदेव प्रज्ञायाः (विवेकस्य) वास्तविकं फलं मन्यते।
8. अन्वयः (Compound Analysis)
मित्रमव्यसनं हन्ति शत्रुं हन्ति व्यसनान्वितम्। एतद्बुद्धिफलं लोके नान्यत्किञ्चित्प्रयोजनम्।
9. मूलस्रोतः / Source Citation
Pañcatantra 1.340

Frequently Asked Questions

What is the meaning of this हास्यम् Sanskrit shloka?
To protect a friend from falling into bad habits and to destroy an enemy who is already caught in them—this is the true fruit of human intellect in this world. There is no other higher purpose for one's intelligence.
What is the source of this shloka?
This shloka is from Pañcatantra 1.340.