← Previous: Verse 87Next: Verse 89 →

धर्मः Shloka 88 — Sanskrit with Meaning

Open in full site →
1. संस्कृतम् (देवनागरी)
परोक्षे कार्यहन्तारं प्रत्यक्षे प्रियवादिनम्। वर्जयेत्तादृशं मित्रं विषकुम्भं पयोमुखम्॥
2. বাংলা / Bengali Script
পরোক্ষে কার্যহন্তারং প্রত্যক্ষে প্রিযবাদিনম্। বর্জযেত্তাদৃশং মিত্রং বিষকুম্ভং পযোমুখম্॥
3. IAST (Transliteration)
parokṣe kāryahantāraṃ pratyakṣe priyavādinam | varjayettādṛśaṃ mitraṃ viṣakumbhaṃ payomukham ||
4. English Meaning / आङ्ग्लार्थः
He who destroys your work behind your back but speaks sweetly in your presence—such a friend should be strictly avoided, just like a pitcher full of poison that has only milk at its brim.
5. বাংলা অর্থ / Bengali Meaning
যে লোক আড়ালে কাজের ক্ষতি করে, কিন্তু সামনে খুব মিষ্টি কথা বলে—সেইরূপ বন্ধুকে অবিলম্বে বর্জন করা উচিত। সে ঠিক সেই কলসির মতো, যার ভেতরে পুরোপুরি বিষ ভর্তি, কিন্তু মুখে সামান্য দুধ রাখা আছে।
6. हिन्दी अर्थ / Hindi Meaning
जो पीठ पीछे काम बिगाड़ता हो और मुँह पर मीठा बोलता हो—ऐसे मित्र को उसी प्रकार त्याग देना चाहिए, जैसे उस घड़े को त्याग दिया जाता है जिसके अंदर तो विष भरा हो पर जिसके मुँह पर दूध लगा हो।
7. संस्कृतभावार्थः
यः जनः पृष्ठतः अस्माकं हानिं करोति परन्तु सम्मुखे मधुरं भाषते, तादृशस्य कपटिमित्रस्य सङ्गतिः सर्वथा त्याज्या। सः तादृशः कुम्भः (घटः) इव अस्ति यस्य अन्तः विषम् अस्ति परन्तु उपरिभागे दुग्धं दृश्यते।
8. अन्वयः (Compound Analysis)
परःक्षे कार्यहन्तारं प्रत्यक्षे प्रियवादिनम्। वर्जयेत्तादृशं मित्रं विषकुम्भं पयोमुखम्।
9. मूलस्रोतः / Source Citation
Cāṇakya Nīti 2.5

Frequently Asked Questions

What is the meaning of this धर्मः Sanskrit shloka?
He who destroys your work behind your back but speaks sweetly in your presence—such a friend should be strictly avoided, just like a pitcher full of poison that has only milk at its brim.
What is the source of this shloka?
This shloka is from Cāṇakya Nīti 2.5.